Eşit Tee

Eşit tee, üç boru bağlantısını aynı nominal ölçüde birleştiren, kaynak uçlu bir fittings elemanıdır. Aynı eksende bulunan iki uç ana hattın devamını sağlarken üçüncü uç bu eksene 90 derece doğrultuda yer alır. T biçimli gövde, ana hattan yan kol alınmasına veya uygun sistem tasarımında hat kollarının ortak noktada birleştirilmesine olanak tanır. Boru bağlantıları alın kaynağıyla gerçekleştirilir.

Aynı Ölçülü Kaynak Uçlarıyla Branşman

Ana boru hattından bir ekipmana besleme yapılması veya başka bir tesisat koluna bağlantı alınması gerektiğinde tee kullanılır. Eşit tee, ana hat ve yan kolun aynı nominal bağlantı ölçüsünde buluşmasını sağlar. Bu düzen, aynı ölçülü üç borunun tek gövde üzerinde birleştirilmesine yardımcı olur. Yan kolun hangi yönde ve hangi amaçla kullanılacağı, tesisat yerleşimine göre belirlenir.

Ürün adındaki eşit ifadesi bağlantı ölçülerini tanımlar. Yan kolun daha küçük ölçüde olması gerekiyorsa redüksiyon tee veya uygun bir geçiş düzeni seçilmelidir. Eşit tee, kendi başına bağlantı çapını değiştirmez. Bu nedenle siparişte nominal boru ölçüsünün yanında istenen et kalınlığı seçeneği de belirtilmelidir.

SCH Et Kalınlığı Seçenekleri

Gönderilen föyde et kalınlıkları SCH 10S, SCH 40S, SCH 80S ve SCH 160S sütunları altında verilmiştir. SCH ifadesi bir et kalınlığı serisini belirtir; doğrudan çalışma basıncı değeri değildir. Aynı nominal ölçüde farklı SCH seçenekleri, farklı et kalınlıklarına ve ağırlıklara karşılık gelir. Uygun seçim, bağlanacak borunun ölçüleri ve projenin tasarım koşulları üzerinden yapılmalıdır.

Dış çap aynı kalırken et kalınlığının değişmesi, bağlantı ucundaki iç çapı da etkiler. Bu nedenle boruyla eşleşmede yalnızca dış çap kontrolü yeterli değildir. Kaynak ucunun et kalınlığı ve birleşim hazırlığı da birlikte değerlendirilmelidir. Kalınlık farkı bulunan bağlantılarda geçiş ve kaynak hazırlığı, uygulanacak prosedüre göre belirlenir.

Kaynak Uçları ve Montaj Geometrisi

Föyde D dış çapı, T et kalınlığını, C ana hat merkezinden bağlantı ucuna olan mesafeyi ve M yan kolun merkezden ucuna olan mesafesini gösterir. C ve M ölçüleri, tee’nin boru güzergâhında kaplayacağı alanın planlanmasına yardımcı olur. Gönderilen tabloda bu iki mesafe aynı değerlerle verilmiştir.

Kaynak öncesinde üç boru ucunun hizası ve yan kolun doğrultusu kontrol edilmelidir. Tee gövdesi, boruları zorlayarak konumlandırmak için kullanılmamalıdır. Uç hazırlığı, kaynak yöntemi ve kaynak sonrası kontroller; malzemeye ve proje şartlarına uygun şekilde belirlenmelidir. Boru kollarından gelen ağırlık ve mekanik yükler uygun desteklerle taşınmalıdır.

Akış Dağılımı ve Hat Hesabı

Üç bağlantının eşit ölçüde olması, akışın kollara eşit debide dağılacağını göstermez. Debi dağılımı; boru uzunlukları, akış dirençleri, bağlı ekipmanlar ve vana konumlarıyla ilişkilidir. Tee, akışı kendi başına dengeleyen veya kapatan bir eleman değildir. Gereken kontrol, uygun vana ve diğer sistem elemanlarıyla sağlanır.

Ana hat ile yan kol arasındaki ayrılma veya birleşme, yerel basınç kaybı oluşturur. Akışın düz doğrultuda devam etmesiyle yan kola yönelmesi aynı akış davranışını oluşturmayabilir. Bu nedenle hat hesabında akış yönleri, debi ihtiyacı ve branşmanın konumu birlikte ele alınmalıdır.

Ölçü Aralığı ve Kullanım

Föyde 1/2 inç ile 24 inç arasındaki nominal ölçüler için boyut ve ağırlık bilgileri bulunmaktadır. Her ölçüde bütün SCH sütunları doldurulmamıştır. Boş hücreler için değer üretilmemeli; ihtiyaç duyulan seçenek tedarik bilgisiyle netleştirilmelidir. Ağırlıklar, ilgili nominal ölçü ve kalınlık sütununa göre alınmalıdır.

Eşit tee; kaynaklı su tesisatlarında, yardımcı proses hatlarında, ekipman besleme kollarında ve endüstriyel boru dallanmalarında kullanılabilir. Föyde ASTM A403, ANSI B16.9 ve kaynak uçları için ANSI B16.25 referansları yer almaktadır. Ancak belirli malzeme kalitesi ve çalışma sınırları verilmemiştir. Seçim, ürün belgeleri ve işletme koşullarıyla birlikte tamamlanmalıdır.